Tofauti kati ya marekesbisho "Julius Nyerere"

Tengua pitio 522989 lililoandikwa na 81.173.210.73 (Majadiliano)
(Tengua pitio 520406 lililoandikwa na Kipala (Majadiliano))
(Tengua pitio 522989 lililoandikwa na 81.173.210.73 (Majadiliano))
==Maisha yake==
 
Julius Kambarage Nyerere alizaliwa mwaka 1922 ( katika kijiji cha [[Butiama]], wilaya ya [[Musoma vijijini|Musoma]], [[mkoa wa Mara]], Tanzania (wakati ule: [[Tanganyika (nchi)|Tanganyika]]). Alikuwa mojawapo kati watoto 26 wa Nyerere Burito, chifu wa kabila la [[Wazanaki]]. Alipokuwa mtoto Nyerere alichunga mifugo ya babake; katika umri wa miaka 12 aliingia shule akitembea kilomita 30 hadi Musoma. Baada ya kumaliza shule ya msingi aliendelea kusoma shule ya wamisionari Wakatoliki huko [[Mji wa Tabora|Tabora]]. Katika umri wa miaka 20 alibatizwa akawa mkristo Mkatoliki hadi mwisho wa maisha yake.
 
Mapadre wakaona akili yake wakamsaidia kusoma ualimu huko [[Makerere]], [[Kampala]], [[Uganda]] kuanzia 1943 - 1945. Makerere akaanzisha tawi la Umoja wa wanafunzi Watanganyika pia amejihusisha na tawi la [[Tanganyika African Association]] (TAA). Baada ya kumaliza masomo ya ualimu alirudi Tabora akifundisha shule ya St.Mary´s. Mwaka 1949 alipata skolashipu ya kwenda kusoma kwenye Chuo Kikuu cha [[Edinburgh]] huko [[Uskoti]] / [[Uingereza]] akasoma [[M.A.]] ya historia na uchumi(alikuwa mtanzania wa kwanza kusoma katika chuo kikuu cha Uingereza na mtanzania wa pili kupata shahada ya elimu ya juu nje ya Tanzania).
 
Aliporejea Tanganyika kutoka masomoni, Nyerere alifundisha Historia, Kingereza na Kiswahili katika shule ya St. Francis iliyo karibu na Dar es Salaam. Mwaka 1953 alichaguliwa kuwa raisi wa chama cha Tanganyika African Association (TAA), chama ambacho alikisaidia kukijenga alipokuwa mwanafunzi katika chuo kikuu cha Makerere. Mwaka 1954 alikibadilisha chama cha TAA kwenda katika chama cha Tanganyika African National Union (TANU) ambacho kilikuwa cha kisiasa zaidi kuliko TAA. Ndani ya mwaka mmoja chama cha TANU kilikuwa tayari chama cha siasa kinachoongoza Tanganyika.
 
Uwezo wa mwl. Nyerere uliwashitua uongozi wa kikoloni na kumlazimisha Nyerere kuchagua kati ya siasa na kazi ya ualimu. Nyerere alisikika akisema kuwa alikuwa mwalimu kwa kuchagua na mwanasiasa kwa bahati mbaya. Alijiuzuru ualimu na kuzunguka nchini Tanganyika kuzungumza na watu wa kawaida na machifu ili kuleta muungano katika mapigano ya uhuru. Pia alizungumza kwa niaba ya TANU katika Trusteeship council na Fourth committee ya Umoja wa Mataifa (UN) huko New York. Uwezo wake wa kimaongezi na kuunganisha watu ulimwezesha kufanikisha Tanganyika kupata uhuru bila umwagaji wa damu. Ushirikiano mzuri aliouonyesha aliyekuwa gavana wa wakati huo bwana [[Richard Turnbull]] ulisaidia pia kuharakisha upatikanaji wa uhuru. Nyerere aliingia katika bunge la kikoloni mwaka 1958 na kuchaguliwa kuwa waziri mkuu mwaka 1960. Mwaka 1961 Tanganyika ilipata uhuru wake na tarehe 9/12/1961 Nyerere alichaguliwa kuwa waziri mkuu wa [[Tanganyika]] huru na mwaka mmoja baadae Nyerere alikuwa raisi wa kwanza wa jamhuri ya Tanganyika. Nyerere alikuwa kiungo muhimu katika katika muungano wa Tanganyika na Zanzibar kutengeneza Tanzania baada ya mapinduzi ya Zanzibar mwaka 1964 yaliyomtoa madarakani sultani wa Zanzibar Jamshid bin Abdullah.
 
[[Image:Julius Nyerere 1977.jpg|thumb|left|Julius Nyerere mzee mnamo 1977]]
05.02.1977 aliongoza chama cha TANU katika tendo la kuungana na chama tawala cha Zanzibar ASP na kuanzisha chama kipya cha CCM (Chama cha Mapinduzi) akiwa mwenyekiti wake.
 
Nyerere aliendelea kuongoza Taifa hadi 1985 alipomwachia nafasi raisi wa pili [[Ali Hassan Mwinyi]]. Aliendelea kuongoza Chama cha CCM hadi 1990 na kuwa na athari kubwa katika siasa ya Tanzania hadi kifo chake. Inasadikika kuwa Nyerere alishawishi uteuzi wa Benjamini W.Mkapa kama mgombea wa raisi wa mwaka 1995 na ambaye aliteuliwa kuwa raisi kwenye uchaguzi wa mwaka 1995. Nyerere alikaa muda mwingi kwake Butiama akilima shamba lake. Pamoja na haya alianzisha taasisi yenye jina lake; mwaka 1996 alionekana akiwa mpatanishi wa pande mbalimbali wa vita vya wenyewe kwa wenyewe huko [[Burundi]]. Tar. 14.10.1999 aliaga dunia katika hospitali ya St Thomas [[London]] baada ya kupambana na [[kansa]] ya damu.
 
==Mafanikio na kasoro==
:''Makala hii bado inahitaji maelezo na utathmini zaidi kuhusu kazi ya Mwalimu Nyerere; labda hivi:''
[[Image:Muungano.JPG|thumb|250px|Nyerere akichanganya ardhi za Zanzibar na Tanganyika wakati wa muungano 1964]]
===Mafanikio===
 
(kujenga umoja wa Taifa na utamaduni wa Kiafrika pamoja na lugha ya Kiswahili, kushinda ubaguzi wa rangi, kutetea usalama wa taifa katika vitani dhidi Idi Amin)
 
Kutoa mchango kwa vyama vya ukombozi vya nchi za kusini ya Afrika kama; Zimbabwe {[[ZANU]]), Afrika Kusini ([[ANC]] na PAC), Namibia ([[SWAPO]]), Angola ([[MPLA]]) na Msumbiji ([[Frelimo]])
 
===Kutofanikiwa===
 
Siasa zake za [[ujamaa]] zilishindwa baada ya mwaka 1976.
 
Baada ya kuona kuwa uchumi wa Tanzania hautaweza kusimama kwa siasa za kijamaa na kutoweza kuvumilia kuendesha nchi kwa siasa ambazo yeye hakuwa muumini, Nyerere kwa maamuzi yake mwenyewe aliamua kustaafu nafasi ya uraisi baada ya uchaguzi wa mwaka 1985 na kumwachia usukani kwa Ali Hassan Mwinyi aliyetawala kwa siasa za uchumi wa soko huria.
 
Katika hali ya kukubali ukweli, Nyerere alitamka katika tafrija ya kumwaga juu ya siasa yake kiuchumi “Nimefeli. Tukubali hivyo.”
 
===Ukosoaji dhidi yake===
[[Image:Nyerere 2.jpg|thumb|left|170px|Mwalimu Julius Kambarage Nyerere]] Mwl.Nyerere analaumiwa kwa siasa zake za kiujamaa kuwa zilichelewesha maendeleo ya kiuchumi wa Tanzania.
 
Pia kuna makundi ya waislamu wanaomtuhumu kwa kuendesha kwa siri vita dhidi ya uislamu na upendeleo wa elimu na madaraka kwa wakristo.
 
[[Image:Nyerere bao butiama.jpg|thumb|250px|Nyerere akicheza [[bao]] kwake [[Butiama]] akitazamwa na mfuasi wake katika urais Ali Hassan Mwini, mke wake Maria na kakaye chifu Burito]]
 
===Sifa zake===
 
Bado anakumbukwa na watanzania hasa wa hali ya chini kutokana na sera zake za kujali utu na ubinadamu.
Ni mmoja wa viongozi wachache wanaokumbukwa kwa kutojilimbikizia mali pamoja na kutawala kwa miaka zaidi ya 24.
[[Image:Nyerere grave.jpg|thumb|centre|Kaburi la Nyerere kijijini Butiama]]
Mwishoni mwa maisha yake Nyerere aliishi kama mkulima wa kawaida kijijini kwake Butiama. Alipatwa na kansa ya damu (leukemia) na kufariki Uingereza wakati wa kutibiwa katika mji wa [[London]] tarehe 14 Oktoba, 1999. Alizikwa mahali pa kuzaliwa kwake, kijiji cha Butiama.
 
=== Machapisho ya mwl.Julius K. Nyerere.===
• ''Freedom and Socialism''.Mkusanyiko wa maandiko na hotuba, 1965-1967 (1968)
• ''Freedom & Development, Uhuru Na Maendeleo'' (1974)
 
• ''Ujamaa - Essays on Socialism''' (1977)
 
• ''Crusade for Liberation'' (1979)
 
• ''Julius Kaisari''.Tafsiri ya mchezo wa [[William Shakespeare]] unaoitwa ''[[Julius Caesar]]''
 
==Viungo vya nje==
*[http://www.nyererefoundation.or.tz/ Taasisi ya Mwalimu Nyerere]
*[http://people.africadatabase.org/en/person/3226.html Contemporary Africa Database - People/ Nyerere]
* http://www.nathanielturner.com/juliuskambaragenyerere.htm
*[http://www.theeastafrican.co.ke/magazine/-/434746/479582/-/view/printVersion/-/bkst8sz/-/index.html Mohamed Said: Mwalimu in 1950s Dar (East African October 12 2008)]
 
 
{{Marais wa Tanzania}}
 
 
 
 
{{DEFAULTSORT:Nyerere, Julius Kambarage}}
[[Category:Waliozaliwa 1922]]
[[Category:Waliofariki 1999]]
[[Jamii:Wanasiasa wa Tanzania]]
[[Category:Marais wa Afrika|N]]
[[Category:Watu wa historia ya Tanzania|N]]
[[Category:Marais wa Tanzania|N]]
[[Jamii:Julius Nyerere| ]]
 
[[af:Julius Nyerere]]
[[ar:جوليوس نيريري]]
[[bg:Джулиъс Ниерере]]
[[ca:Julius Nyerere]]
[[cs:Julius Nyerere]]
[[da:Julius Nyerere]]
[[de:Julius Nyerere]]
[[en:Julius Nyerere]]
[[eo:Julius Nyerere]]
[[es:Julius Nyerere]]
[[fi:Julius Nyerere]]
[[fr:Julius Nyerere]]
[[he:ג'וליוס נייררה]]
[[hi:जूलियस न्येरेरे]]
[[hr:Julius Nyerere]]
[[hu:Julius Nyerere]]
[[io:Julius Nyerere]]
[[it:Julius Nyerere]]
[[ja:ジュリウス・ニエレレ]]
[[ko:줄리어스 니에레레]]
[[mr:ज्युलियस न्यरेरे]]
[[nl:Julius Nyerere]]
[[no:Julius Nyerere]]
[[pl:Julius Nyerere]]
[[pt:Julius Nyerere]]
[[ru:Ньерере, Джулиус]]
[[simple:Julius Nyerere]]
[[sl:Julius Nyerere]]
[[sr:Џулијус Њерере]]
[[sv:Julius Nyerere]]
[[tr:Julius Nyerere]]
[[uk:Джуліус Н'єрере]]
[[vec:Julius Nyerere]]
[[yo:Julius Nyerere]]
[[zh:朱利叶斯·尼雷尔]]